20 september 2026

Laatste nieuws vrijstellingen 5 onder b en thuisonderwijs

Onlangs ontvingen Ingrado en VNG een oproep van de Nederlandse Vereniging voor Thuisonderwijs (NVvTO) om hun handreiking 5 onder b na de uitspraak van de Hoge Raad in te trekken. Ook beantwoordde staatssecretaris Tielen vragen van de Tweede Kamer over thuisonderwijs.

Zowel de reactie van Ingrado en VNG op de oproep van de NVvTO als de antwoorden op de Kamervragen van staatssecretaris Tielen bieden handvatten voor het reageren op brieven en mails die verschillende gemeenten inmiddels ook hebben ontvangen van ouders of hun juridische vertegenwoordigers.  

Oproep NVvTO 
Afgelopen zomer ontvingen VNG en Ingrado de oproep van de NVvTO. Ook het OM en het ministerie van OCW ontvingen de oproep in afschrijft. De NVvTO pleitte er in de oproep voor om de handreiking naar aanleiding van de uitspraak van de Hoge Raad over artikel 5 onder b Lpw, in te trekken.  Volgens de NVvTO kan de handreiking en het beleid dat daarin beschreven staat niet wettelijk worden onderbouwd. Je vindt de oproep van de NVvTO hier.  

VNG en Ingrado hebben zich in overleg met OM en OCW gebogen over een gezamenlijke reactie. Die hebben zij op 5 september gestuurd. Daarin hebben we laten weten dat we geen aanleiding zien om onze handreiking in te trekken en onderbouwd waarom we dat zo zien. Daarnaast hebben we de NVvTO gevraagd om de handreiking te zien zoals die bedoeld is: als een uitgestoken hand naar ouders en kinderen om de weg terug naar een passende onderwijsplek te vinden. Tot slot hebben we de NVvTO laten weten dat noch de VNG noch Ingrado in de positie zijn om thuisonderwijs als formeel onderwijs te erkennen. Dat is aan ‘Den Haag’. In het licht van dat laatste roepen VNG en Ingrado het ministerie van OCW op om een wetstraject in gang te zetten gericht op het afschaffen van vrijstelling 5 onder b Lpw, ongeacht of er ook een wetstraject ter erkenning van thuisonderwijs wordt ingezet. Volgens VNG en Ingrado (en ook OM) heeft artikel 5 onder b Lpw geen rol in een discussie over thuisonderwijs, ookal gebruiken ouders dit artikel nu als geitenpaadje om thuisonderwijs te geven.  

Contact met ouders en vertegenwoordigers 
We begrepen dat veel gemeenten een soortgelijk schrijven hebben ontvangen van ouders of juridische vertegenwoordigers van ouders. Dit naar aanleiding van een beroep dat ouders hebben gedaan op een vrijstelling op grond van richtingsbezwaren. Mogelijk helpt de reactie op de oproep van de NVvTO jullie bij het formuleren van jullie reactie op deze schrijvens. De volledige reactie staat zowel op ons besloten ledenplatform ViaIngrado als op de website 

Ook de antwoorden die staatssecretaris Tielen van OCW heeft gegeven op de vragen die zij ontving van de kamerleden Stoffer en Ceder zijn mogelijk behulpzaam bij het formuleren van een reactie. Het gaat om antwoorden op vragen over de uitspraak van de Hoge Raad over artikel 5 onder b Lpw en hoe die zich verhoudt tot de bedoeling van de Leerplichtwet en de Grondwet. Lees de antwoorden van de staatssecretaris hier.