Handhaving

Handhaven van de Leerplichtwet en ingrijpen wanneer het recht op onderwijs in het geding komt, heeft een tweeledig doel. Het voorkomt dat leerlingen verzuimen of voortijdig het onderwijs verlaten. Daarnaast moet ingrijpen bevorderen dat jongeren een startkwalificatie behalen.

Voor een gemeente is het van groot belang een sluitende administratie te hebben wat betreft leerplichtige leerlingen. Het is een onmisbaar instrument bij het handhaven, maar ook bij signaleren en informeren.

Handhaving kwalificatieplicht
De kwalificatieplicht is onderdeel van de Leerplichtwet 1969. Voor jongeren die kwalificatieplichtig zijn geldt hetzelfde handhavingsinstrumentarium als voor de jongeren die volledig leerplichtig zijn. De sancties op een overtreding van de kwalificatieplicht zijn dus ook dezelfde als de sancties op basis van de leerplicht.

Praktijk
De leerplichtambtenaar houdt toezicht op naleving van de Leerplichtwet door ouders en jongeren. Het toezicht op scholen, waaronder begrepen de handhaving ten aanzien van het tijdig melden van ongeoorloofd verzuim is sinds 1 januari 2012 belegd bij de Inspectie van het Onderwijs volgens artikel 27 Lpw.  Het toezicht door de inspectie is risicogericht. De leerplichtambtenaar vervult een belangrijke rol in het signaleren van scholen die de regelingen voor melden niet nakomen.

Gemeenten kunnen een samenwerkingsovereenkomst aangaan met de Inspectie van het Onderwijs, waarin zij zorgdragen voor het aanspreken van de scholen en het opbouwen van een dossier wanneer zij onvolkomenheden signaleren. De gemeente neemt dan een groot deel van de werkzaamheden van de inspectie over en heeft daardoor meer bevoegdheden. Zo mogen zij de verzuimregistratie controleren, omdat zij deze taak door middel van de samenwerkingsovereenkomst hebben overgenomen. Het opleggen van de bestuurlijke boete blijft de verantwoordelijkheid van de onderwijsinspectie. Deze werkwijze is uitgewerkt in de Bundeling van kracht (Link naar instrumenten).

Gemeenten die geen samenwerkingsovereenkomst zijn aangegaan, kunnen hun signalen afgeven bij de signalenbox van de Inspectie van het Onderwijs. De inspectie bepaalt dan zelf wat en wanneer zij iets doet met de signalen.

Indien de inspectie constateert dat de school of instelling niet conform de Leerplichtwet handelt kunnen zij een bestuurlijke boete opleggen. Deze boete is maximaal € 1000,- per overtreding en kan oplopen tot maximaal € 100.000 in een schooljaar.

Meer over dit onderwerp

Regelgeving bij handhaving

Strafrechtelijke handhaving bij een overtreding van de Leerplichtwet komt regelmatig voor. De leerplichtambtenaar heeft…

Instrumenten

Handhaving kan zich richten op jongeren en ouders, maar ook op onderwijsinstellingen. Hieronder beschrijven…

Achtergrondartikelen in IM

Het Ingrado Magazine volgt landelijke ontwikkelingen op de voet én zoomt in op goede…