Regionale samenwerking voortijdig schoolverlaten en kwetsbare jongeren: nu ook een wettelijke basis

Donderdag 15 maart behandelt de Tweede Kamer het wetsvoorstel ‘Wijziging van onder meer de Wet educatie en beroepsonderwijs inzake regionale samenwerking voortijdig schoolverlaten en jongeren in een kwetsbare positie’. De timing is prachtig want donderdag is het de Dag van de Leerplicht met dit jaar als thema ‘samenwerking en maatwerk’. Dat is precies wat volgens Ingrado nodig is om het recht op onderwijs en ontwikkeling voor deze groep te beschermen. Ingrado ziet het wetsvoorstel dan ook als een goede start, maar roept de minister ook op een stap verder te gaan.

Met het wetsvoorstel wordt de basis gelegd voor datgene waarmee RMC al enige tijd hard aan de slag is:

  • voortijdig schoolverlaten zoveel mogelijk voorkomen
  • ‘oude’ schoolverlaters in beeld houden en begeleiden
  • jongeren in een kwetsbare positie volgen en hun kansen op participatie  optimaliseren.

Daarbij gaat het niet alleen om een verbreding van de doelgroep maar ook om een uitbreiding van de rol en taak van RMC: van registreren, monitoren en curatief handelen naar coördineren en preventief acteren.

Naast het wetsvoorstel dat nu voorligt, stuurde Minister van Engelshoven vorige week een brief aan de Tweede Kamer: ‘Samen aan de slag: verbreden van de vsv-aanpak naar samenwerking voor minder zelfredzame jongeren’ met daarin verdere uitwerking.

Ingrado stuurde, na input van de leden, vorig jaar maart al een reactie op het wetsvoorstel dat donderdag aan de orde is en heeft input geleverd voor de brief aan de Tweede Kamer.

Basis is goed, doorontwikkeling is noodzakelijk
In algemene zin is het goed dat de wettelijke basis er komt en dat doorgepakt wordt om jongeren optimaal de kans te geven zich een plek in werk en/of onderwijs te verwerven die past bij hun talenten en ontwikkeling.

Maar we zijn er niet: veel moet vorm krijgen en doorontwikkeld worden. Daarbij is samenwerking met verschillende partijen, creativiteit, lef en doorzettingsvermogen nodig en onze leden (de professionals Leerplicht en RMC in alle gemeenten en regio’s van Nederland)  gaan, gesteund door Ingrado, die uitdaging graag aan!

Hoe is een en ander nu tot stand gekomen en waar staan we nu? In het overzicht hieronder geven we een beeld van de belangrijkste ontwikkelingen tot op heden.

Gemeenten, het onderwijs en de regio’s werkten jarenlang hard aan het terugbrengen van het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters. Dat aantal daalde daardoor fors: van 71.000 per jaar naar minder dan 25.000 per jaar en de ambitie is nu minder dan 20.000 in 2021.

In december 2014 benoemde de toenmalige minister van onderwijs dat, als wij nog meer jongeren de kans op een goede toekomst optimaal willen bieden, we sommige jongeren extra zullen moeten begeleiden. En dat voor sommige jongeren de startkwalificatie niet de aangewezen weg is naar die goede toekomst en we meer moeten denken aan een arbeidsmarktkwalificatie. De term ‘kwetsbare jongere’ was geboren, vaak genuanceerd als ‘jongeren in een kwetsbare positie’.

Voor veel RMC professionals in de praktijk was dit uit het hart gegrepen: zij werden dagelijks geconfronteerd met jongeren voor wie de weg naar school en de startkwalificatie niet de aangewezen weg waren als het ging om het ontwikkelen en pakken van hun kansen.

De rol van RMC in de nieuwe benadering werd ook onderkend: door middel van de RMC-functie zijn gemeenten in de positie om regionaal deze jongeren te volgen en te ondersteunen en te zorgen voor een goede aansluiting van alle partijen betrokken bij die jongeren.

RMC opereert daarbij -regionaal waar het kan en lokaal waar het moet- met zorg en aandacht, vanuit een onafhankelijke rol, voor díe jongeren waarbij het niet vanzelfsprekend is dat zij zonder extra begeleiding een zelfstandige positie vinden in onze samenleving.

Het wachten was vervolgens op de wet die een bredere aanpak mogelijk zou maken. Breder in de zin van de doelgroep: nieuw vsv, oud vsv, kwetsbare jongeren én van de samenwerking met partners uit onderwijs, zorg én arbeidsmarkt.

In de aanloop naar de wet werd de nieuwe aanpak uitgewerkt in de regionale plannen voortijdig schoolverlaten, die in januari 2017 van kracht gingen. In 2017 zag ook de Standaard voor het Monitoren van jongeren in een kwetsbare positie, die door Ingrado samen met de RMC-regio’s is ontwikkeld, het licht.

In veel regio’s werd de samenwerking met andere gemeentelijke domeinen als werk en inkomen en zorg geïntensiveerd.

Dit alles in afwachting van de wet die de voorwaarden voor de nieuwe aanpak moet scheppen. Na een lang wetgevingstraject ligt het wetsvoorstel nu ter bespreking in de Tweede Kamer. Minister van Engelshoven - die inmiddels overigens over ‘minder zelfredzame jongeren’ spreekt - schetst in haar brief van 7 maart 2018 tegelijkertijd haar plannen voor verdere uitwerking.

Veranderende rol RMC
Dat is de situatie nu. Als brancheorganisatie kijken we echter ook graag vooruit. Daarom doen we een aantal aanbevelingen waarmee RMC ook in de toekomst het recht op onderwijs en ontwikkeling optimaal kan beschermen. Die aanbevelingen sturen we aan de leden van de commissie onderwijs van de Tweede Kamer voor het debat donderdag.

De brief aan de commissieleden is als bijlage toegevoegd. Hieronder alvast de belangrijkste aanbevelingen die we ook al gedaan hebben in onze input op de internetconsultatie.

  • samenwerking is niet altijd vanzelfsprekend en een infrastructuur hebben is niet hetzelfde als die goed gebruiken. De rol van RMC verandert van een registrerende naar een meer coördinerende rol en dat vraagt extra inspanning en financiering;
  • afstemming als het gaat om regio-indeling  en leeftijdsgrens blijft een belangrijk issue;
  • goede informatievoorziening is essentieel om de betreffende groepen jongeren te kunnen monitoren: informatie over het uitstroomprofiel van jongeren uit PRO en VSO is ook met deze wet nog niet gerealiseerd.

Oproep aan de Minister(s)
Ingrado is van mening dat we er in de voorwaardelijke zin nog niet zijn met deze wet. Ingrado doet een beroep op de betrokken Ministers, in de samenwerking die dit onderwerp vraagt, het niet bij deze wet alleen te laten.  

Daarover gaan we graag verder in gesprek. Zodat Dustin en Eva, die wij portretteerden in ons Ingrado Magazine in oktober 2017, en hun vrienden, ook de komende jaren op onze steun kunnen rekenen.


Ingrado nieuws ontvangen?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

Vul hieronder jouw naam en email adres in

We gebruiken de gegevens die je hierboven invult uitsluitend voor onze nieuwsbrief. Je kunt je op elk moment afmelden. Bekijk onze privacyverklaring

Downloads