Protocollen worden ingezet om standaardafhandeling te realiseren binnen organisaties of tussen organisaties. Protocolontwikkeling bevordert eenduidige melding, verheldert procedures en vergroot op termijn de meldingsbereidheid van scholen.
Voorbeelden zijn:
Den Helder: Procedure ongeoorloofd verzuim
In Den Helder is een procedure uitgeschreven die door de verschillende actoren gevolgd moet worden indien er sprake is van ongeoorloofd verzuim. De actoren zijn:
• het onderwijs
• de leerplichtambtenaar
• anderen
De melding geschiedt via een meldformulier, waarin de school onder andere aangeeft wat het probleem is, welke stappen reeds zijn ondernomen, of er testen hebben plaatsgevonden e.d.
Rotterdam: Verzuimprotocol voor het onderwijs
In Rotterdam heeft men voor het onderwijs een protocol schoolverzuim opgesteld. Per verzuimsituatie wordt aangegeven door wie welke acties moeten worden uitgevoerd en wanneer. Alle betrokkenen weten op die manier hoe verzuim behandeld wordt en wie verantwoordelijk is voor welke taken. Het verzuimprotocol komt voort uit het stedelijk aanvalsplan voortijdig schoolverlaten.
Den Haag: Normering van termijnen
In Den Haag werd het schoolverzuim niet eenduidig door de scholen gemeld. Niet alleen waren er diverse formulieren in omloop, maar ook het tijdstip van melden bleek van school tot school te verschillen. Daarom is het Gemeentelijk Protocol Schoolverzuim ingevoerd dat scholen een duidelijke richtlijn geeft.
Het proces van schoolverzuim wordt voor alle partners die betrokken zijn bij de bestrijding van schoolverzuim inzichtelijk en zo ontstaat een goede basis voor samenwerking. Men weet wat men van elkaar kan verwachten.
Scholen, Leerplicht, Openbaar Ministerie, Bureau Jeugdzorg en de Raad voor de kinderbescherming werken op deze manier samen. Meer informatie vindt u op de website van Gemeente Den Haag.
Breda: Stappenplan
In Breda werden de volgende voorstellen gedaan om te komen tot een aanpak van ongeoorloofd schoolverzuim:
Bij luxe schoolverzuim:
• De schoolleiding meldt wekelijks elk geval van luxe verzuim bij de leerplichtambtenaar;
• De schoolleiding meldt onverwijld een geval van vermoedelijk luxe schoolverzuim bij de leerplichtambtenaar;
• De leerplichtambtenaar neemt in alle gevallen van niet-gemeld vermoedelijk luxe verzuim contact op met de schoolleiding van de betreffende school;
• De leerplichtambtenaar maakt in alle gevallen van meerdaags ongeoorloofd extra vakantieverlof procesverbaal op;
• De leerplichtambtenaar stuurt in andere gevallen éénmalig een schriftelijke waarschuwing. In gevallen van recidive wordt weer proces verbaal opgemaakt.
Bij licht en matig schoolverzuim:
• De schoolleiding meldt wekelijks elk geval van licht en matig verzuim bij de leerplichtambtenaar. Aan de melding gaat contact met ouders/feitelijke verzorgers vooraf;
• De leerplichtambtenaar stuurt in alle gevallen van licht verzuim éénmalig een schriftelijke waarschuwing;
• De leerplichtambtenaar verwijst gevallen van matig schoolverzuim naar HALT. De verwijzing wordt gemeld in de Adviesgroep Leerplicht en Trajectbegeleiding (ALT) en het Overleg Risico Jongeren (ORJ).
Bij hardnekkig schoolverzuim:
• De schoolleiding meldt (wekelijks) hardnekkig verzuim begeleid door een rapportage van interne zorg;
• Aan een proces verbaal wegens hardnekkig verzuim gaat in alle gevallen een ‘mini’ proces verbaal wegens matig verzuim vooraf;
• De leerplichtambtenaar legt zijn/haar voornemen om een proces verbaal op te maken voor aan het Overleg Risico Jongeren;
• De ALT, het ORJ en andere in het handelingsschema genoemde instellingen kunnen de leerplichtambtenaar verzoeken in geval van hardnekkig verzuim proces verbaal op te maken;
• Behalve de leerplichtambtenaar kunnen de ALT en het ORJ een zorgmelding doen bij Bureau Jeugdzorg;
• Behalve de leerplichtambtenaar kunnen de ALT en het ORJ een beschermingsonderzoek vragen bij de Raad voor de Kinderbescherming.
Bij absoluut schoolverzuim:
• De leerlingenadministratie van de gemeente Breda levert eenmaal per maand een overzicht van de (volledig/partieel) leerplichtigen die ingeschreven staan als inwoner maar niet als schoolgaand;
• De schoolleiding meldt onverwijld een geval van vermoedelijk absoluut schoolverzuim van een (volledig/partieel) leerplichtige;
• De schoolbegeleidende en –ondersteunende instellingen (schoolmaatschappelijk werk en anderen) melden onverwijld een geval van vermoedelijk, absoluut schoolverzuim van een (volledig/partieel) leerplichtige;
• De leerplichtambtenaar maakt proces verbaal op van absoluut schoolverzuim van jongeren van kennelijk onwillige ouders/ feitelijke verzorgers;
• De leerplichtambtenaar maakt proces verbaal op van absoluut schoolverzuim van kennelijk onwillige ouders/ feitelijke verzorgers;
• De leerplichtambtenaar maakt proces verbaal op van absoluut schoolverzuim van kennelijk onwillige jongeren van 12 jaar en ouder;
• Alle gevallen van absoluut schoolverzuim worden besproken in de ALT.
Eindhoven: Productenboek met protocollen en werkwijzen
In Eindhoven is in een pilot gedurende een jaar gewerkt aan een productenboek dat ervoor moet zorgen dat de leerplichtfunctionarissen in de regio op overeenkomstige wijze en met dezelfde kwaliteit hun werkzaamheden gaan uitvoeren. Het productenboek bevat:
• een formulier voor het vaststellen van de caseload leerplicht
• een stroomschema voor afhandeling van leerplichtzaken (geeft de stappen aan bij de aanpak van onwettig verzuim, het verzorgen van vervangende leerplicht en de behandeling van het beroep op vrijstelling van leerplicht)
• een meldprotocol voor de aanpak van ongeoorloofd verzuim in het basisonderwijs
• een meldprotocol voor de aanpak van ongeoorloofd verzuim in het voortgezet onderwijs
• een standaardformulier bij de procedure van terugmelding
• de vervangingsregeling leerplicht
• de vormgeving leerplicht
• de vormgeving van de samenwerking met het OM.
